Polska
Pobierz aplikację

Indeks jakości powietrza: co oznaczają poziomy AQI i smog

Krótko: indeks jakości powietrza AQI opisuje zanieczyszczenie powietrza w skali od 0 do 500. 0–50 to jakość dobra, 51–100 umiarkowana, powyżej 100 powietrze robi się niezdrowe — najpierw dla grup wrażliwych, od 151 dla wszystkich. Wynik ustala zanieczyszczenie, którego jest w danej chwili najwięcej, a w polskim sezonie smogowym to prawie zawsze pyły PM2,5 i PM10.

Jakość powietrza dla Twojej lokalizacji jako indeks AQI, obok prognozy i radaru opadów — w aplikacji Pogoda 24.

01

Poziomy indeksu jakości powietrza

Indeks AQI (Air Quality Index) opracowała amerykańska agencja ochrony środowiska EPA. Przelicza stężenia kilku zanieczyszczeń na jedną liczbę, żeby nie trzeba było porównywać sześciu wyników w mikrogramach.

  1. 0–50 Dobra Jakość powietrza jest zadowalająca, zanieczyszczenie stanowi niewielkie ryzyko lub żadne.
  2. 51–100 Umiarkowana Akceptowalna; coś odczuć mogą jedynie osoby wyjątkowo wrażliwe.
  3. 101–150 Niezdrowa dla grup wrażliwych Osoby z chorobami serca lub płuc, seniorzy i dzieci mogą odczuć skutki.
  4. 151–200 Niezdrowa Skutki może zacząć odczuwać każdy, grupy wrażliwe — silniej.
  5. 201–300 Bardzo niezdrowa Alert zdrowotny: ryzyko rośnie dla wszystkich.
  6. 301–500 Niebezpieczna Warunki krytyczne: wszyscy są bardziej narażeni.

Poziomy odpowiadają indeksowi AQI agencji EPA. To ogólna informacja, a nie porada medyczna — przy astmie, chorobach serca lub płuc w dni złego powietrza kieruj się zaleceniami swojego lekarza.

02

Smog i to, co podbija wynik

Każde zanieczyszczenie dostaje własny podindeks od 0 do 500. Indeks ogólny to najwyższy z nich — wartości się nie sumują. Substancja, która go wyznacza, to główne zanieczyszczenie.

Od października do marca PM2,5 i PM10

Pyły z domowych pieców na węgiel i drewno, tzw. niska emisja, do tego ruch samochodowy. W mroźne, bezwietrzne dni inwersja trzyma je przy ziemi — to właśnie smog.

Najgorzej bywa w Małopolsce i na Śląsku.

Letnie popołudnia Ozon

Powstaje w słońcu ze spalin i osiąga szczyt w gorące, słoneczne popołudnia — często bardziej poza centrum niż w śródmieściu.

Kraków od 2019

Od 1 września 2019 r. w Krakowie nie wolno palić węglem ani drewnem w piecach i kominkach. Położenie w dolinie Wisły wciąż jednak sprzyja zastojom powietrza.

Przy ulicach NO₂, SO₂, CO

Gazy z silników, elektrowni i ogrzewania; zwykle lokalne — dwutlenek azotu głównie przy ruchliwych ulicach, dwutlenek siarki przy spalaniu węgla.

03

Amerykański AQI, indeks europejski i polski

W Europie działa europejski indeks jakości powietrza (EAQI), a w Polsce — także krajowy indeks jakości powietrza. Zasada jest ta sama: decyduje najgorsze zanieczyszczenie. Różni się sposób zapisu:

Amerykański AQIIndeks europejski i polski
Zapisliczba od 0 do 500sześć poziomów opisanych słowami
Poziomyod „dobrej” do „niebezpiecznej”od bardzo dobrego lub dobrego do bardzo złego
ZanieczyszczeniaPM2,5, PM10, ozon, NO₂, SO₂, COPM2,5, PM10, ozon, NO₂, SO₂
Gdzieta sama skala na całym świeciestacje pomiarowe w Europie / w Polsce

Progi poziomów są ustawione inaczej, więc to samo powietrze może w jednej skali wypaść o poziom lepiej lub gorzej niż w drugiej — obie mają rację, mierzą po prostu inną miarą. Aplikacja Pogoda 24 pokazuje amerykański AQI: jedną skalę dla każdego miejsca, w Krakowie i na wakacjach za granicą.

04

Jakość powietrza w aplikacji Pogoda 24

  1. Jakość powietrza za darmo: wartość amerykańskiego indeksu AQI dla Twojej lokalizacji, w skali od 0 do 500 opisanej wyżej.
  2. Szczegóły w wersji Pro: wartości PM2,5, PM10, NO₂, ozonu (O₃), SO₂ i CO oraz przebieg z 24 godzin.
  3. Obok pogody: temperatura, wiatr, indeks UV i radar opadów w tej samej aplikacji.
Ekran „Prognoza” w aplikacji Pogoda 24 dla Warszawy: 9°, burza z deszczem, 5 ostrzeżeń, radar opadów i przebieg godzinowy
Ekran „Prognoza” (Warszawa); jakości powietrza nie widać na tym ujęciu

W skrócie: do 50 dobrze, do 100 umiarkowanie, powyżej 100 powietrze jest obciążone — a główne zanieczyszczenie mówi, skąd się to bierze.

Pogoda i smog idą w parze: deszcz wymywa pyły, wiatr je rozwiewa, a bezwietrzny wyż z mrozem pozwala im się gromadzić. Opady sprawdzisz na radarze opadów dla Krakowa, wyż — na stronie ciśnienie atmosferyczne, burze na radarze burz.

Jakość powietrza w aplikacji Pogoda 24

Aplikacja Pogoda 24 pokazuje jakość powietrza dla Twojej lokalizacji jako amerykański indeks AQI — za darmo, obok prognozy i radaru opadów. W wersji Pro: szczegóły sześciu zanieczyszczeń i przebieg z 24 godzin.

4,5 ★ w App Store · za darmo

Najczęstsze pytania

Co oznacza indeks jakości powietrza?
Indeks jakości powietrza AQI zamienia stężenia zanieczyszczeń w jedną liczbę od 0 do 500: 0–50 to jakość dobra, 51–100 umiarkowana, powyżej 100 powietrze staje się niezdrowe najpierw dla grup wrażliwych, a od 151 dla wszystkich. Im wyższa liczba, tym gorsze powietrze.
Od jakiego poziomu mówimy o smogu?
Smog to potoczna nazwa epizodu silnego zanieczyszczenia, zimą zwykle pyłami PM10 i PM2,5. W Polsce przy średniodobowym stężeniu PM10 powyżej 100 µg/m³ ogłasza się poziom informowania, a powyżej 150 µg/m³ — poziom alarmowy. W skali AQI takie dni to zwykle co najmniej poziom „niezdrowa dla grup wrażliwych”.
Dlaczego polski indeks i AQI pokazują co innego?
Krajowy indeks jakości powietrza w Polsce i europejski indeks (EAQI) mają po sześć poziomów opisanych słowami, bez liczby od 0 do 500, i inne progi. To samo powietrze może więc wypaść w nich inaczej niż w AQI. Aplikacja Pogoda 24 pokazuje amerykański AQI — skalę, która działa tak samo na całym świecie.
Czym są pyły PM2,5 i PM10?
To cząstki zawieszone w powietrzu o średnicy poniżej 2,5 i 10 mikrometrów. PM2,5 powstają głównie przy spalaniu — w piecach domowych, w silnikach, w przemyśle; PM10 to także grubszy pył, ścieranie dróg i opon, pyłki. Oba wliczają się do indeksu.
Czy AQI uwzględnia benzo(a)piren?
Nie. Benzo(a)piren, typowy dla spalania węgla i drewna w piecach, jest mierzony osobno i nie wchodzi do AQI. W praktyce pojawia się razem z pyłami, więc dni z wysokim PM10 i PM2,5 w sezonie grzewczym zwykle są też dniami z wysokim benzo(a)pirenem.

Zobacz też: radar opadów · ciśnienie atmosferyczne · pogoda w miastach